Veiligheidsafstand en remafstand: de wegcode uitgelegd

De veiligheidsafstand is de ruimte die je laat tot het voertuig dat voor je rijdt, zodat je tijd hebt om te reageren als het remt. De wegcode verplicht je een voldoende afstand te houden; de referentieregel, overgenomen door de nieuwe code van de openbare weg, is dat je minstens de afstand laat die je in 2 seconden aflegt, op wegen waar de snelheid boven 50 km/u ligt.

De truc om ze te meten: zodra de achterkant van de auto voor je een vast punt passeert (een bord, een brug), tel je « eenentwintig, tweeëntwintig ». Bereik je dat punt voor je klaar bent met tellen, dan rijd je te dicht. Op een natte weg ga je naar 3 seconden; op een glad wegdek naar nog meer.

Drie afstanden komen voortdurend terug in de wegcode, en het examen speelt er graag mee door ze te laten verwarren.

De reactieafstand is wat je aflegt tussen het moment waarop je het gevaar ziet en het moment waarop je voet op de rem drukt — ongeveer 1 seconde weg, waarin de auto nog helemaal niet vertraagt.

De remafstand is wat je daarna aflegt, van de eerste druk op het pedaal tot de volledige stilstand.

De stopafstand telt beide op: reactie + remmen. Dat is de echte afstand die je nodig hebt om te stoppen voor een hindernis.

Het punt dat de wegcode je wil laten onthouden: de remafstand neemt niet evenredig toe met de snelheid, maar met het kwadraat ervan. Met andere woorden: rijd je twee keer zo snel, dan rem je niet over de dubbele afstand, maar over ongeveer vier keer meer.

Concreet: van 50 naar 100 km/u gaan verdubbelt de remafstand niet, ze wordt bijna vier keer zo groot. De reactieafstand daarentegen verdubbelt gewoon (de reactietijd blijft dezelfde, maar je legt meer meters af tijdens die seconde). Daarom kost een kleine snelheidsverhoging je zo veel bij het stoppen.

Neem de autosnelweg, aan 120 km/u — zo'n 33 meter per seconde. Tijdens de reactieseconde rijd je dus ongeveer 33 meter verder zonder ook maar iets te vertragen.

Daar komt de remafstand bij, in de orde van 70 meter op een droog wegdek. Het totaal, de stopafstand, gaat dus over de honderd meter — de lengte van een voetbalveld. En dat zijn grootteordes op een droge weg: op een nat wegdek kan de remafstand bijna verdubbelen. De veiligheidsafstand van 2 seconden (ongeveer 66 meter bij die snelheid) krijgt zo pas echt zijn betekenis.

Op het theoretisch examen voor rijbewijs B komen de afstanden bijna elke sessie terug, vaak als valstrik: reactie en remmen uit elkaar houden, weten dat de remafstand het kwadraat van de snelheid volgt, of de 2-secondenregel herkennen. Eén begrip dat je verkeerd hebt, en het is een vermijdbare fout.

Zoals overal heb je 41 goede antwoorden op 50 nodig om te slagen, en een zware fout kost je in één klap 5 punten. Het efficiëntst: oefenen in echte omstandigheden en Pep je fouten laten aanpakken. Begin met de gratis niveautest, en houd de Belgische wegcode bij de hand voor de rest.